Hanes diwyddiannol - Abermaw

Pont Reilffordd Abermaw

Mae rhai o olygfeydd mwyaf godidog Llwybr Arfordir Cymru i’w cael o bont Abermaw, pont drenau a cherddwyr sy’n ymestyn bron i hanner milltir ar draws aber afon Mawddach ar arfordir Meirionnydd.

Er nad yw’r bont ei hun o bosib yn ddeniadol tu hwnt, cewch olygfeydd heb eu hail o Gader Idris a’r copaon cyfagos ar ddiwrnod clir braf. undefined

Adeiladwyd y bont, a wnaed yn gyfan gwbl o bren fwy neu lai, ym 1867 gan gwmni Aberystwyth & Welsh Coast Railway neu’r Cambrian Railways yn ddiweddarach. Roedd y rhan ogleddol yn cynnwys pont godi er mwyn caniatáu i longau hwylio i fyny’r afon i borthladd Penmaen-pŵl, cyn cael ei disodli gan y bont siglen bresennol ym 1901.

Y bont siglen oedd seren ffilm ‘The Ghost Train’ ym 1937, pan ddefnyddiwyd effeithiau arbennig i greu’r argraff bod y trên wedi plymio o’r bont i’r dyfroedd islaw!

Ym 1980, wedi canrif a mwy o wasanaeth, darganfuwyd bod y rhannau o’r bont a oedd dan dŵr wedi gwanhau cynddrwg gan derydr môr nes bod y pyst sylfaen yn debyg i gaws Emmental! Cafodd gwasanaethau eu hatal ar unwaith; ac roedd dyfodol y lein yn y fantol prin ddegawd ar ôl i ymgyrchwyr lwyddo i’w hachub ar gyfer y dyfodol.

Yn ffodus, penderfynwyd y dylid ei thrwsio. Mae’r bont ar waith hyd heddiw, ac yn rhoi cyfle i gerddwyr a theithwyr trên fwynhau rhai o olygfeydd mwyaf cofiadwy Cymru gyfan.

I gynllunio’ch taith a mwynhau Llwybr Arfordir Cymru yn yr ardal hon, ewch i tudalen Menai, Llŷn a Merionydd.